Mỹ sẽ đánh thuế cao lên hàng Việt hay chỉ là lời d ọa suông?

Vào thứ tư hôm qua trong một bài phát biểu ngắn trước hãng truyền hình Fox Business, tổng thống Donald Trump đã chỉ trích đích danh Việt Nam là quốc gia mà Trung Quốc mượn làm nơi xuất khẩu hàng hóa của họ để né thuế quan do chính phủ Mỹ áp đặt lên hàng hóa Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung.

Trước thông tin này, có nhiều ý kiến cho rằng đây chỉ là lời dọa suông của ông Trump, và cũng có nhiều ý kiến cho rằng ông Trump chắc chắn sẽ đánh thuế lên một số mặt hàng của Việt Nam sắp tới đây.

Cũng có một số ý kiến đề xuất giải pháp giải quyết vấn đề về rằng Việt Nam sẽ tăng cường nhập khẩu hàng hóa nhiều hơn từ Mỹ để giảm thâm hụt mậu dịch giữa hai nước, lúc đó phía Mỹ sẽ nhượng bộ và không đánh thuế cao lên hàng hóa Việt Nam. Ý kiến này cũng là một giải pháp rất hay, tuy nhiên họ có lẽ đã hiểu nhầm ý kiến của ông Trump. thật ra ông Trump nhấn mạnh vào vấn đề Việt Nam chính là quốc gia để hàng hóa Trung Quốc lợi dụng đội lốt né thuế nhập khẩu vào Mỹ, chứ không phải vấn đề ông Trump phát biểu là về sự thâm hụt mậu dịch giữa hai quốc gia Mỹ và Việt Nam. Trọng tâm chính của vấn đề ở đây là ông Trump muốn phong tỏa toàn bộ hàng hóa Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc.

Theo ý kiến cá nhân của mình, có rất nhiều khả năng là một số mặt hàng của Việt Nam, những mặt hàng có nhiều nghi ngờ là hàng Trung Quốc đội lốt sẽ bị chính phủ Mỹ áp thuế cao vì những lý do sau đây.

Thứ nhất, trong lời chỉ trích của ông Trump đã ám chỉ rõ Việt Nam chính là quốc gia mà Trung Quốc đã lợi dụng để chuyển hàng hóa sang, thay đổi nhãn mác, từ đó nhập khẩu vào Mỹ để né thuế. Và bởi vì cuộc chiến thương mại Mỹ Trung không có dấu hiệu dừng lại, ngược lại còn có diễn biến xấu hơn. Thành ra việc ông Trump có quyết định đánh thuế lên hàng hóa Việt Nam với mức thuế cao như hàng hóa Trung Quốc hay không phụ thuộc phần lớn vào việc nhà nước Việt Nam có thiện chí ngăn chặn hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu sang Việt Nam để đội lốt hàng Việt xuất khẩu sang Mỹ hay không. Và như các bạn đã biết, Việt Nam chúng ta đã bị Trung Quốc khống chế gần như toàn bộ về chính trị, kinh tế, thành ra khả năng nhà nước Việt Nam ngăn chặn hàng Trung Quốc xuất khẩu sang Việt Nam là gần như không thể để thực hiện được.

Thứ hai, trước thực trạng hàng hóa sản phẩm tuy mang thương hiệu Việt, nhưng thực chất lại là hàng Trung Quốc đội lốt như nhiều vụ bị phanh phui mới đây, chúng ta đã thấy rất rõ ràng là doanh nghiệp Việt hầu hết phụ thuộc phần lớn vào nguồn nguyên liệu, linh kiện, dây chuyền nhập khẩu từ Trung Quốc. Bởi vậy có thể nói rằng nguyên liệu, linh kiện dây chuyền nhập khẩu từ Trung Quốc chính là mạch máu, là huyết quản của nền kinh tế Việt Nam. Vì lẽ đó, ngăn chặn hàng hóa nguyên vật liệu nhập khẩu từ Trung Quốc vào Việt Nam chẳng khác nào là việc Việt Nam tự cắt đứt mạch máu của chính mình.

Thứ ba, Việt Nam hiện nay chưa có những quy định pháp luật hoàn chỉnh về tiêu chuẩn nguồn gốc xuất xứ hàng hóa, chẳng hạn như là quy định về thế nào là “made in Vietnam”…, bởi vậy sẽ rất khó chứng minh được nguồn gốc của hàng hóa ra thật sự là của Việt Nam khi xuất khẩu sang Mỹ hay các thị trường khác. Đây hoàn toàn là lỗi của các cơ quan có trách nhiệm của Việt Nam, bởi vì họ đã chậm trễ lễ thoái thác trong việc xây dựng các quy định ảnh tiêu chuẩn tiêu chí về vấn đề này. trong khi đó, chúng ta lại thấy họ rất nhanh nhảu trong việc tham gia xây dựng những quy định pháp luật có lợi cho những doanh nghiệp Việt làm ăn chụp giật, lừa đảo như Masan… Bởi vậy, Việt Nam cần nhanh chóng xây dựng và ban hành quy định pháp luật về tiêu chuẩn xuất xứ, nguồn gốc hàng hóa Việt phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế để làm cơ sở cho hàng hóa Việt xuất khẩu. Việc này rất dễ làm vì hiện có nhiều quy định về “made in…” của nhiều quốc gia và Việt Nam có thể tham khảo.

Thứ tư, với việc chính phủ Việt Nam chủ động tiếp tay cho Trung Quốc bằng những chính sách quy định pháp luật hoàn toàn có lợi cho người Trung Quốc, như quy định cho phép đồng nhân dân tệ được lưu hành ở tỉnh biên giới giáp với Trung Quốc, mở toan cửa biên giới ở các tỉnh phía bắc cho hàng hóa, người dân Trung Quốc tràn vào Việt Nam, buông lỏng cho các doanh nghiệp, người Trung Quốc mua nhà đất lừa đảo người dân Việt Nam, giao thầu những công trình trọng điểm quốc gia cho các doanh nghiệp Trung Quốc yếu kém năng lực, soạn thảo luật đặc khu hoàn toàn có lợi cho doanh nghiệp Trung Quốc, dự án cao tốc Bắc Nam, vấn đề Formosa… Đã tăng cường cho dòng huyết quản hàng hóa Trung Quốc tràn ngập thị trường Việt Nam, nhưng đồng thời cũng tiêu diệt luôn các doanh nghiệp Việt làm ăn chân chính.

Thứ tư, với việc Việt Nam chủ động tiếp tay cho Trung Quốc bằng những chính sách quy định pháp luật hoàn toàn có lợi cho người Trung Quốc, như quy định cho phép đồng nhân dân tệ được lưu hành ở tỉnh biên giới giáp với Trung Quốc, mở toan cửa biên giới ở các tỉnh phía bắc cho hàng hóa, người dân Trung Quốc tràn vào Việt Nam, buông lỏng cho các doanh nghiệp, người Trung Quốc mua nhà đất lừa đảo người dân Việt Nam, giao thầu những công trình trọng điểm quốc gia cho các doanh nghiệp Trung Quốc yếu kém năng lực, soạn thảo luật đặc khu hoàn toàn có lợi cho doanh nghiệp Trung Quốc, dự án cao tốc Bắc Nam, vấn đề Formosa… Đã tăng cường cho dòng huyết quản hàng hóa Trung Quốc tràn ngập thị trường Việt Nam, nhưng đồng thời cũng tiêu diệt luôn các doanh nghiệp Việt làm ăn chân chính.

Thứ năm, người tài giỏi có năng lực ở Việt Nam bị vùi dập không có cơ hội để phát triển để góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước. Đó là hình ảnh những người nông dân phát minh ra rất nhiều máy móc sử dụng, cũng như hình ảnh người nông dân ở Tây Ninh sản xuất máy bay hay là được Campuchia phong hàm Đại tướng vì đã góp phần sản xuất vào xe thiết giáp cho họ. Tuy nhiên, Việt Nam lại vùi dập những người này không cho họ phát minh sáng chế gì cả. Ngược lại Việt Nam chỉ chăm là hình thức đào tạo ra mấy chục ngàn tiến sĩ nhưng chỉ là tiến sĩ giấy chẳng làm được cái gì có ích cho đất nước và xã hội.

Thứ sáu, phần lớn doanh nghiệp Việt hiện nay vẫn là là chạy theo hình thức ăn xổi ở thì, chỉ lo nghĩ là cách làm sao kiếm lợi nhuận nhất mà không dựa trên nền tảng giá trị cốt lõi. Thêm vào đó là tìm mọi cách bịt miệng, vùi dập các ý kiến phản biện, góp ý của người tiêu dùng. Đó là lý do tại sao mà những doanh nghiệp Nhật, Hàn Quốc phải nói thẳng rằng, Việt Nam chưa làm được một cái con ốc vít thì đừng mong phát triển gì cả!

Tóm lại, với những phân tích trên đây, Việt Nam gần như không có khả năng đáp ứng các yêu cầu từ chính phủ Mỹ đối với vấn đề xuất xứ, nguồn gốc hàng hóa, và như vậy khả năng bị chính phủ Mỹ đánh thuế cao trên một số mặt hàng chủ lực xuất khẩu sang Mỹ là điều không thể tránh khỏi.

https://www.theguardian.com/business/2019/jun/27/trump-warns-china-is-ripe-for-new-tariffs-and-suggests-vietnam-could-be-next#img-1